Rozliczenie godzinowe w net-billingu oznacza, że energia oddana do sieci jest wyceniana po rynkowej cenie z tego okresu, w którym ją oddałeś (RCE), a nie po średniej z miesiąca (RCEm). Z mocy prawa dotyczy prosumentów, którzy po raz pierwszy oddali energię do sieci od 1 lipca 2024 r.; starsze instalacje zostają przy RCEm, chyba że same złożą oświadczenie o zmianie. Dziś RCE jest liczona dla każdego kwadransa, więc „godzinowe” to już nazwa potoczna.
Poniżej wyjaśniamy, kogo to dotyczy, jak sprzedawca liczy wartość energii i ile w 2026 r. była warta energia oddana w południe, a ile wieczorem. Na koniec: co z tym zrobić i kiedy przejście z RCEm na RCE ma sens.
Spis treści 13
- Kogo dotyczy rozliczenie godzinowe w net-billingu?
- Jak liczona jest wartość energii oddanej do sieci?
- Ile jest warta energia oddana w południe, a ile wieczorem?
- RCE czy RCEm: co lepsze dla instalacji sprzed lipca 2024?
- Jak nie tracić na rozliczeniu godzinowym?
- Co robi w tym Smarting HOME?
- Najczęstsze pytania
- Najczęstsze pytania
- Źródła
Kogo dotyczy rozliczenie godzinowe w net-billingu?
Na forach często pada zdanie „od lipca 2024 nie ma już RCEm”. To nieprawda. Ustawa o OZE dzieli prosumentów według daty, w której instalacja po raz pierwszy oddała energię do sieci (art. 4b ust. 1 i 2, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 68).
| Sytuacja | Cena do wyceny energii | Maks. zwrot niewykorzystanego depozytu |
|---|---|---|
| Pierwsze oddanie energii do 30.06.2024 r. | RCEm, średnia miesięczna (art. 4b ust. 1) | 20% wartości energii z danego miesiąca (art. 4 ust. 11a pkt 1) |
| Ta sama instalacja po oświadczeniu o przejściu na RCE | RCE od miesiąca po złożeniu oświadczenia (art. 4b ust. 2a) | 30% (art. 4 ust. 11a pkt 2) |
| Pierwsze oddanie energii od 1.07.2024 r. | RCE z każdego okresu rozliczeniowego (art. 4b ust. 2) | 30% (art. 4 ust. 11a pkt 2) |
Źródło: ustawa o odnawialnych źródłach energii, t.j. Dz.U. 2026 poz. 68, art. 4, 4b, 4c; dostęp 17.10.2026.
Przejście z RCEm na RCE jest jednokierunkowe. Po złożeniu oświadczenia nie da się wrócić do ceny miesięcznej (art. 4b ust. 2b).
Jak liczona jest wartość energii oddanej do sieci?
Przy rozliczeniu RCE sprzedawca dla każdego okresu mnoży energię oddaną w tym okresie przez RCE z tego okresu i sumuje wyniki z całego miesiąca. Jeśli RCE w danym okresie jest ujemna, przyjmuje się zero (art. 4b ust. 2 pkt 2). Tę sumę mnoży się przez 1,23 i w następnym miesiącu dopisuje do depozytu prosumenckiego (art. 4c ust. 4).
Okresem jest „okres rozliczania niezbilansowania”. W danych PSE za 2026 r. każda doba ma 96 cen RCE, czyli jedną na kwadrans. Szczegóły publikacji cen opisujemy w przewodniku ceny RCE: co to jest i jak je czytać.
Licznik u większości prosumentów rejestruje energię w godzinach. Wtedy energię z godziny dzieli się po równo na cztery kwadranse (art. 4b ust. 11). Depozyt wydasz tylko na zakup energii, środki są ważne 12 miesięcy i schodzą od najstarszych (art. 4c ust. 5–7).
Co do zasady nie: za energię oddaną przy ujemnej RCE dostajesz 0 zł. Wyjątek z art. 4b ust. 17: jeśli sprzedawca zaproponuje zgodę na wyłączanie instalacji przy ujemnych cenach, a Ty jej nie udzielisz, może naliczać ujemną RCE. Więcej w tekście ujemne ceny energii a fotowoltaika.
Ile jest warta energia oddana w południe, a ile wieczorem?
Policzyliśmy to na wszystkich kwadransowych cenach RCE z API PSE od 1 stycznia do 30 września 2026 r. Dla każdej pory dnia wzięliśmy średnią cen z kwadransów; w kolumnie „dla prosumenta” ujemne ceny zastąpiliśmy zerem, tak jak robi to ustawa.
| Okres 2026 | Średnia RCE 10:00–15:00 | Średnia RCE 18:00–21:00 | Kwadranse z ujemną RCE |
|---|---|---|---|
| styczeń–marzec | 423,5 zł/MWh | 694,0 zł/MWh | 195 |
| kwiecień–wrzesień | 180,8 zł/MWh (dla prosumenta: 206,9) | 823,2 zł/MWh | 1127 |
| w tym kwiecień | 20 zł/MWh | 616 zł/MWh | 390 |
| w tym wrzesień | 323 zł/MWh | 1135 zł/MWh | 87 |
Źródło: PSE, API raporty.pse.pl, raport rce-pln, ceny kwadransowe 1.01–30.09.2026; obliczenia własne smartinghome.pl, 17.10.2026. Godziny w czasie lokalnym.
Od kwietnia do września kwadrans oddany między 10 a 15 był średnio wart około czterech razy mniej niż kwadrans między 18 a 21. Prawie co czwarty kwadrans w tym oknie (23%) miał ujemną cenę, czyli dla prosumenta był wart zero.
Przykład (założenia: 10 kWh oddane między 10 a 15 w miesiącach IV–IX 2026, średnia RCE dla prosumenta 206,9 zł/MWh): 10 kWh × 0,2069 zł/kWh = 2,07 zł wartości energii, po pomnożeniu przez 1,23 to 2,55 zł depozytu. Gdybyś te same 10 kWh zużył w domu zamiast kupować je z sieci, oszczędziłbyś tyle, ile płacisz za 10 kWh energii z dystrybucją według swojej taryfy. Przy założonej cenie 1,00 zł/kWh brutto to 10 zł (sprawdź własną stawkę na fakturze).
RCE czy RCEm: co lepsze dla instalacji sprzed lipca 2024?
Nie ma jednej odpowiedzi, bo RCEm jest średnią z RCE ważoną tym, ile wszyscy prosumenci oddali w danym kwadransie (art. 4b ust. 6–7). Jeśli oddajesz energię tak jak przeciętna instalacja, czyli głównie w południe, wycena po RCE wyjdzie podobnie albo gorzej. Bieżące wartości RCEm publikuje PSE.
Przejście na RCE może mieć sens, gdy:
- masz magazyn energii i część energii oddajesz wieczorem, gdy RCE jest najwyższa;
- na koniec okresu zostaje Ci niewykorzystany depozyt, a wyższy limit zwrotu (30% zamiast 20%) da Ci więcej pieniędzy;
- masz dane z licznika z kilku miesięcy i policzyłeś, ile dostałbyś według RCE, a ile według RCEm.
Ponieważ decyzji nie da się cofnąć, zrób to rachunkiem na własnych danych godzinowych z licznika (np. z portalu OSD), a nie na przykładzie z internetu.
Jak nie tracić na rozliczeniu godzinowym?
Skoro energia oddana w południe jest warta najmniej, najwięcej daje zużycie jej na miejscu. Kolejność działań, od najtańszych:
Przesuń zużycie na godziny produkcji
Pralka, zmywarka, podgrzewanie wody, pompa ciepła i ładowanie auta w oknie 10–15. Przykłady automatyzacji opisujemy w tekście o automatyzacjach Home Assistant dla fotowoltaiki.
Grzej wodę nadwyżką
Grzałka w bojlerze przez przekaźnik albo gniazdko smart zamienia tanią energię z południa w ciepłą wodę na wieczór. Warunek: musi włączać się tylko wtedy, gdy rzeczywiście jest nadwyżka, inaczej kupujesz prąd z sieci.
Magazyn energii do zasilania domu wieczorem
Bateria ładowana nadwyżką z południa zasila dom w szczycie. Czy to się zwraca, zależy od ceny magazynu i Twojego zużycia; liczymy to w tekstach czy magazyn energii się opłaca i arbitraż magazynu energii.
Sprawdź taryfę zakupową
Rozliczenie godzinowe dotyczy energii oddanej. Po stronie zakupu masz osobny wybór: G11, strefowe albo dynamiczne. Porównanie znajdziesz w tekście taryfa dynamiczna czy G12, G12w, G13.
Co robi w tym Smarting HOME?
Smarting HOME to integracja Home Assistant, która steruje magazynem i odbiornikami według cen. W wersji FREE strategia Max Zysk planuje pracę baterii w slotach 30-minutowych na ok. 26–30 godzin do przodu. Bierze pod uwagę ceny Twojej taryfy, wartość eksportu liczoną jako RCE × 1,23, prognozę produkcji PV i zużycia domu. W szczycie zasila dom z baterii, a z sieci dokupuje tylko brakującą energię.
Do tego strategie Max Autokonsumpcja i Zero Export, grzanie bojlera z nadwyżki PV oraz panel depozytu prosumenckiego (kolejność FIFO, ważność 12 miesięcy), który pokazuje szacunkową wartość depozytu. Pełne sterowanie dotyczy falowników GoodWe i Sofar; Deye i Growatt są obsługiwane w trybie odczytu. W wersji PRO funkcja „Faktura vs Home Assistant” pomaga porównać rozliczenie z faktury z danymi zapisanymi w Home Assistant. Integracja nie zmienia zasad rozliczenia i nie gwarantuje konkretnej kwoty oszczędności, bo ta zależy od instalacji i zużycia.
Sprzęt, z którym działa Smarting HOME
Więcej: Liczniki energii →
Smarting HOME
Smarting HOME Pro — Licencja Dożywotnia | Autonomiczne Zarządzanie Energią | Home Assistant
3 497,36 zł
Dostępny
Zobacz produkt
Najczęstsze pytania
Najczęstsze pytania
Czy od lipca 2024 wszyscy prosumenci są rozliczani godzinowo?
Nie. Rozliczenie według RCE dotyczy z mocy prawa instalacji, które po raz pierwszy oddały energię do sieci od 1 lipca 2024 r. Starsze instalacje w net-billingu są rozliczane według RCEm, chyba że prosument złoży sprzedawcy oświadczenie o przejściu na RCE (art. 4b ust. 1, 2 i 2a ustawy o OZE).
Czy można wrócić z RCE na RCEm?
Nie. Ustawa wprost wyklucza powrót do rozliczenia według ceny miesięcznej po złożeniu oświadczenia o przejściu na RCE (art. 4b ust. 2b). Dlatego decyzję warto oprzeć na własnych danych z licznika z kilku miesięcy.
Czy przy ujemnej cenie energii prosument płaci za oddany prąd?
Co do zasady nie. Przy rozliczeniu RCE ujemną cenę zastępuje się zerem, więc energia oddana w takim okresie jest warta 0 zł. Wyjątek dotyczy prosumenta, który nie zgodził się na zaproponowane przez sprzedawcę wyłączanie instalacji przy ujemnych cenach (art. 4b ust. 17).
Czy RCE jest godzinowa czy kwadransowa?
W danych PSE za 2026 r. RCE ma 96 wartości na dobę, czyli jedną na każdy kwadrans. Jeśli licznik mierzy energię godzinowo, energię z godziny dzieli się po równo na cztery kwadranse (art. 4b ust. 11).
Dlaczego za prąd oddany w południe dostaję tak mało?
Bo w słoneczne godziny do sieci trafia dużo energii z fotowoltaiki i cena rynkowa spada. Od kwietnia do września 2026 r. średnia RCE między 10 a 15 wyniosła 180,8 zł/MWh, a między 18 a 21 aż 823,2 zł/MWh (obliczenia na danych PSE).
Ile wynosi zwrot niewykorzystanego depozytu przy rozliczeniu RCE?
Najwyżej 30% wartości energii oddanej w miesiącu, którego dotyczy zwrot; przy rozliczeniu RCEm limit wynosi 20% (art. 4 ust. 11a). Zwrot obejmuje środki niewykorzystane przez 12 kolejnych miesięcy.
Źródła
- Ustawa o odnawialnych źródłach energii, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 68 (art. 4, 4b, 4c), dostęp 17.10.2026
- PSE, raporty: rynkowa cena energii elektrycznej RCE (rce-pln), dane 1.01–30.09.2026, dostęp 17.10.2026
- PSE, RCEm: rynkowa miesięczna cena energii elektrycznej, dostęp 17.10.2026
